ئەخلاق باھالاش دوكلاتى

2026-03-08 03:21:16

100%

تاماملاش نىسبىتى

ئومۇمىي سوئال

2026-03-08

باھالاش چېسلاسى

جاۋابلىرىڭىز

كىشىلەرگە بولغان مۇئامىلىدە ئىسلامىي پرىنسىپلارغا رىئايە قىلامسىز؟

كۆپىنچە

ئاچچىقىڭىزنى كونترول قىلالامسىز؟

بەزىدە قىينىلىمەن

غەيۋەت قىلىشتىن ساقلىنامسىز؟

ئادەتتە ساقلىنىمەن

ئاتا-ئانىغا بولغان مەجبۇرىيىتىڭىزنى ئادا قىلىۋاتامسىز؟

كۆپىنچە

كىشىلەرنىڭ ئەيىبىنى يوشۇرامسىز؟

ئىنتايىن ئاز

بەرگەن ۋەدىڭىزدە تۇرامسىز؟

كۆپىنچە

مۇسۇلمان قېرىنداشلىرىڭىزغا كەچۈرۈمچان بولالامسىز؟

بەزىدە

ئىسراپچىلىق مەسىلىسىدە ئېھتىيات قىلامسىز؟

بەزىدە دىققەت قىلىمەن

سۈنئىي ئەقىل باھالىشى

كۈچلۈك تەرەپلەر

<h2>1.1. غەيۋەتتىن ساقلىنىش ئادىتىڭىز</h2>
<h2>1.2. ئىسلامىي پرىنسىپلارغا رىئايە قىلىش ئاڭگىز</h2>
كىشىلەرگە بولغان مۇئامىلىدە ئىسلامىي پرىنسىپلارغا «كۆپىنچە» رىئايە قىلىشىڭىز، سىزنىڭ دىنىي قىممەت قاراشلارغا بولغان ئېتىقادىڭىز ۋە ئۇنى كۈندىلىك ھاياتىڭىزدا قوللىنىشقا تىرىشىۋاتقانلىقىڭىزنى كۆرسىتىدۇ. بۇ، سىزنىڭ ئىسلامىي كىملىكىڭىزنىڭ مۇھىم بىر قىسمى بولۇپ، ياخشى ئەخلاقنى شەكىللەندۈرۈشىڭىز ئۈچۈن پۇختا ئاساس سالىدۇ.
<h2>1.3. ۋەدىگە ۋاپا قىلىشقا تىرىشىشىڭىز</h2>
«بەرگەن ۋەدىڭىزدە كۆپىنچە تۇرىمەن» دېيىشىڭىز، سىزنىڭ ئىشەنچلىك ۋە مەسئۇلىيەتچان بىر شەخس ئىكەنلىكىڭىزنى كۆرسىتىدۇ. ۋەدىگە ۋاپا قىلىش مۇناپىقلىقنىڭ ئالامەتلىرىدىن ساقلىنىش ۋە مۇسۇلمانلار ئارىسىدىكى ئىشەنچنى كۈچەيتىش ئۈچۈن ئىنتايىن مۇھىم. بۇ، سىزنىڭ ئۆزىڭىزگە ۋە باشقىلارغا بولغان ھۆرمىتىڭىزنى ئەكىس ئەتتۈرىدۇ.
<h2>1.4. ئاتا-ئانىغا بولغان مەجبۇرىيەتنى ئادا قىلىشىڭىز</h2>
«ئاتا-ئانىغا بولغان مەجبۇرىيىتىڭىزنى كۆپىنچە ئادا قىلىۋاتىمەن» دېگەن جاۋابىڭىز، سىزنىڭ ئىسلام دىنىدىكى ئەڭ مۇھىم ئەخلاقىي قىممەتلەرنىڭ بىرى بولغان ئاتا-ئانىغا ياخشىلىق قىلىشقا ئەھمىيەت بېرىدىغانلىقىڭىزنى كۆرسىتىدۇ. بۇ، ئاللاھنىڭ رازىلىقىنى تېپىش يولىدىكى مۇھىم بىر باسقۇچتۇر.

تەرەققىي قىلدۇرۇشقا بولىدىغان تەرەپلەر

<h2>2.1. ئاچچىقنى كونترول قىلىش</h2>
«ئاچچىقىڭىزنى كونترول قىلىشتا بەزىدە قىينىلىمەن» دېيىشىڭىز، بۇ ساھەدە تېخىمۇ كۆپ تىرىشچانلىق كۆرسىتىشىڭىز كېرەكلىكىنى ئىپادىلەيدۇ. ئاچچىقلىنىش ئىنساننى ھەر خىل خاتالىقلارغا باشلاپ، مۇناسىۋەتلەرگە زىيان سالىدۇ. سەۋرچانلىق ۋە ئاچچىقنى يېڭىش ئىسلام ئەخلاقىنىڭ مۇھىم بىر قىسمىدۇر.
<h2>2.2. كىشىلەرنىڭ ئەيىبىنى يوشۇرۇش</h2>
«كىشىلەرنىڭ ئەيىبىنى ئىنتايىن ئاز يوشۇرىمەن» دېگەن جاۋابىڭىز، بۇ ساھەدە زور ئۆزگىرىش ياساشقا توغرا كېلىدىغانلىقىنى كۆرسىتىدۇ. ئىسلامدا باشقىلارنىڭ ئەيىبىنى يوشۇرۇش، ئۇلارغا رەھىم-شەپقەت قىلىش ۋە ئاللاھنىڭ ئۆز ئەيىبلىرىڭىزنى يوشۇرۇشىنى ئۈمىد قىلىش ئۈچۈن مۇھىم بىر ئامىلدۇر.
<h2>2.3. كەچۈرۈمچانلىقنى ئاشۇرۇش</h2>
«مۇسۇلمان قېرىنداشلىرىڭىزغا بەزىدە كەچۈرۈمچان بولالايسىز» دېيىشىڭىز، كەچۈرۈمچانلىقنى تېخىمۇ كۈچەيتىش كېرەكلىكىنى كۆرسىتىدۇ. كەچۈرۈمچانلىق ئىماننىڭ ئالامەتلىرىدىن بولۇپ، قەلبنى پاكلايدۇ ۋە جەمئىيەتتىكى ئىناقلىقنى كۈچەيتىدۇ.
<h2>2.4. ئىسراپچىلىقتىن ساقلىنىش</h2>
«ئىسراپچىلىق مەسىلىسىدە بەزىدە دىققەت قىلىمەن» دېيىشىڭىز، بۇ ساھەدە تېخىمۇ ئېھتىياتچان بولۇشقا ئېھتىياجلىق ئىكەنلىكىڭىزنى بىلدۈرىدۇ. ئىسراپچىلىق ئىسلامدا چەكلەنگەن بولۇپ، ھەر بىر نەرسىنى ئىقتىسادچانلىق بىلەن ئىشلىتىش، نېمەتكە شۈكرى قىلىشنىڭ بىر شەكلىدۇر.

ئالاھىدە تەۋسىيەلەر

<h2>3.1. ئاچچىقنى باشقۇرۇش ئۈچۈن ئەمەلىي ئۇسۇللارنى قوللىنىڭ</h2>
ئاچچىقىڭىز كەلگەندە دەرھال «ئەئۇزۇ بىللاھى مىنەش شەيتانىر رەجىم» دېيىشنى ئادەتكە ئايلاندۇرۇڭ. ئەگەر تۇرغان بولسىڭىز ئولتۇرۇڭ، ئولتۇرغان بولسىڭىز يېتىڭ. تاھارەت ئېلىش ياكى ناماز ئوقۇش ئارقىلىق ئاچچىقنى پەسەيتىشكە تىرىشىڭ. سەۋرچانلىقنىڭ پەزىلىتى ھەققىدىكى ھەدىسلەرنى ئۆگىنىپ، ئۇنىڭغا ئەمەل قىلىشقا ئىرادە باغلاڭ.
<h2>3.2. باشقىلارنىڭ ئەيىبىنى يوشۇرۇشنى ئۆزىڭىزنىڭ پرىنسىپى قىلىڭ</h2>
پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامنىڭ «كىمكى بىر مۇسۇلماننىڭ ئەيىبىنى يوشۇرسا، ئاللاھ ئۇنىڭ ئەيىبىنى دۇنيا ۋە ئاخىرەتتە يوشۇرىدۇ» دېگەن ھەدىسىنى دائىم ئېسىڭىزدە تۇتۇڭ. باشقىلارنىڭ خاتالىقلىرىنى كۆرگىنىڭىزدە، ئۆزىڭىزنىڭ خاتالىقلىرىنى ئەسلەپ، ئۇلارغا دۇئا قىلىڭ ۋە ئۇلارنىڭ ئەيىبىنى يوشۇرۇش ئارقىلىق ئاللاھنىڭ رەھمىتىگە ئېرىشىشنى نىيەت قىلىڭ.
<h2>3.3. كەچۈرۈمچانلىقنى قەلبىڭىزدە يېتىلدۈرۈڭ</h2>
ئاللاھ تائالانىڭ «ئەل-غافۇر» (كەچۈرگۈچى) ۋە «ئەر-رەھىم» (مېھرىبان) سۈپەتلىرىنى چوڭقۇر تەپەككۇر قىلىڭ. ئاللاھنىڭ بىزگە قانچىلىك كەچۈرۈمچانلىق بىلەن مۇئامىلە قىلىدىغانلىقىنى ئويلاشقاندا، بىزنىڭمۇ باشقىلارغا كەچۈرۈمچان بولۇشىمىز لازىملىقىنى ھېس قىلىمىز. قەلبىڭىزدە كىنايە ۋە ئۆچمەنلىكنى ساقلىماستىن، باشقىلارنى كەچۈرۈشنى ئادەتكە ئايلاندۇرۇڭ. بۇ، سىزنىڭ روھىي تىنچلىقىڭىزنى ئاشۇرىدۇ.
<h2>3.4. ئىسراپچىلىقتىن ساقلىنىشقا ئېھتىيات قىلىڭ</h2>
ھاياتىڭىزنىڭ ھەر بىر ساھەسىدە ئىقتىسادچانلىقنى ئادەتكە ئايلاندۇرۇڭ. يېمەك-ئىچمەك، سۇ، توك ۋە مالىيە ئىشلىرىدا ئىسراپچىلىقتىن ساقلىنىشقا تىرىشىڭ. ئىھتىياجىڭىزنى قاندۇرۇپ، ئېشىنچە ئىشلەتمەسلىككە دىققەت قىلىڭ. بۇ، نېمەتكە شۈكرى قىلىشنىڭ ۋە ئاللاھنىڭ رازىلىقىنى تېپىشنىڭ يولىدۇر.

ئىلھاملاندۇرۇش ئۇچۇرى

سىزنىڭ ئۆزىڭىزنى باھالاشقا بولغان ئوچۇق-ئاشكارا پوزىتسىيىڭىز ۋە دىنىي قىممەت قاراشلارغا رىئايە قىلىشتىكى تىرىشچانلىقىڭىز ھەقىقەتەن تەقدىرگە سازاۋەر. ھەر بىر ئىنسان ئۆسۈپ يېتىلىش باسقۇچىدا بولىدۇ، مۇھىمى ئۆز ئەيىبلىرىنى تونۇپ، ئۇنى تۈزىتىشكە تىرىشىشتۇر. ئاللاھ تائالا بىزنىڭ تىرىشچانلىقلىرىمىزنى بىلىدۇ ۋە ھەرگىز بىكارغا قويمايدۇ. ئۆزىڭىزگە بولغان ئىشەنچىڭىزنى ساقلاڭ، ھەر بىر قەدىمىڭىز بىلەن ئاللاھقا تېخىمۇ يېقىنلىشىسىز. قەلبىڭىزنى پاك تۇتۇڭ، ئاللاھنىڭ ياردىمى بىلەن بارلىق قىيىنچىلىقلارنى يېڭىپ، تېخىمۇ ياخشى، تېخىمۇ تەقۋادار بىر مۇسۇلمان بولالايسىز. ئاللاھ سىزگە يار بولسۇن!

يېڭى باھالاش باشقۇرۇش تاختىسىغا بېرىش